ปี พ.ศ.๒๕๓๐ เมื่อผมทำงานในตำแหน่งนักวิจัย ในโครงการศูนย์ส่งเสริมศิลปวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ช่วงที่ลงพื้นที่ในเขตอำเภอแม่แจ่ม เชียงใหม่ได้มีโอกาสไปขอเรียนฟ้อนดาบที่เป็นศิลปะการแสดงอันเนื่องมาจากการต่อสู้ล้านนาจากพ่อครู "ปุก นิปุนะ" บ้านท่าผา ตำบลท่าผา ทำให้ผมได้เรียนรู้และเข้าถึงชั้นเชิงชายชาตรีสายใต้ขึ้นค่อนข้างลึกซึ้ง พ่อครูถ่ายทอดแม่ท่าให้จนหมด แม่ท่าหรือแม่ลายที่ผมกล่าวถึง มีทั้งหมด ๑๘ แม่ท่า อาทิ เสือลากหาง กวางเหลียวเหล่า แซวจุ่มน้ำ ลอยลม สูนส้น สูนปลาย ปลาเลียมหาด เป็นต้น ยุทธวิธีของเจิงสายใต้คือหลอกล่อ ฉาบฉวย ฉกโอกาส และรวดเร็ว ศิษย์และแม่ลายของพ่อครูปรากฏมากในสายใต้ของเมืองระมิงค์ ซึ่งนอกจากจะมากมายในแม่แจ่มแล้วยังพบแพร่หลายที่หางดง สันป่าตอง จอมทอง ฮอด ดอยเต่า ตลอดล่องไปถึง "บ้านโห้งหล่งลี้" เลยทีเดียว บทความโดย : สนั่น ธรรมธิ